Opis książki
Opis pełny
Kompleksowe omówienie problematyki zapewnienia ochrony dzieciom doznającym przemocy wraz z wzorami dokumentów wykorzystywanych w tym zakresie.
Zapewnienie dziecku ochrony jest jednym z najważniejszych zadań, jakie jest obecnie realizowane przez organy pomocy społecznej w obszarze przeciwdziałania przemocy domowej. O ile kwestia procedury Niebieskie Karty i funkcjonowania Zespołów Interdyscyplinarnych jest już ustabilizowana i nie budzi tak dużych kontrowersji, o tyle problematyka zapewnienia dzieciom ochrony nadal jest szeroko dyskutowana i stanowi duże wyzwanie dla OPS-ów.
Dodatkowo w dniu 20.05.2025 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z 19 lutego 2025 r. w sprawie wzoru kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka służącego stwierdzeniu zasadności zapewnienia dziecku ochrony w związku z przemocą domową (Dz.U. z 2025 r. poz. 213), który wprowadza kwestionariusz ryzyka przy realizowaniu tej procedury.
Zgodnie z regulacją art. 12a ustawy z 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej, przed podjęciem decyzji o zapewnieniu dziecku ochrony, pracownik socjalny w uzgodnieniu z funkcjonariuszem Policji, a także lekarzem, ratownikiem medycznym lub pielęgniarką dokonuje oceny ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka w kwestionariuszu szacowania ryzyka. To właśnie kwestionariusz ma stanowić podstawę do stwierdzenia podstawowej przesłanki zastosowania art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej, tzn. stwierdzenia zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka. Organy pomocy społecznej mogą mieć uzasadnione obawy interpretacyjne w stosowaniu tych przepisów. Stąd publikacja, która w szczegółowy i kompleksowy sposób omawia wszystkie zagadnienia związane z realizacją procedury wraz z wzorami dokumentów wykorzystywanych w tym zakresie.
Tylko z tej publikacji Czytelnik dowie się m.in.:
- Jakie są przesłanki zastosowania procedury zapewnienia dziecku ochrony w trybie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej,
- Na czym polegają wspólne działania służb podczas interwencji,
- Jaki podmiot inicjuje procedurę zapewnienia dziecku ochrony,
- Kiedy mówimy o sytuacji „ zagrożenie dla zdrowia lub życia dziecka” w związku z przemocą,
- Kto decyduje o ustaleniu miejsca pobytu odbieranego dziecka,
- Kto wypełnia kwestionariusz ryzyka,
- Jak wygląda dokumentowanie podjętych czynności w ramach procedury,
- Jakie są obowiązki informacyjne względem uczestników procedury,
- Jak są obowiązki informacyjne względem sądu opiekuńczego,
- Na czym polega odwołanie od zapewnienia dziecku ochrony i kwestie proceduralne związane z rozpoznaniem odwołania.
W publikacji zostały opisane zadania i postępowanie poszczególnych uczestników interwencji czyli: pracownika socjalnego, funkcjonariusza Policji oraz przedstawiciela ochrony zdrowia (np. lekarza, ratownika medycznego lub pielęgniarki). W sytuacji stwierdzenia realnego zagrożenia życia lub zdrowia dziecka pracownik socjalny, działając w porozumieniu z pozostałymi służbami, podejmuje bowiem decyzję o umieszczeniu dziecka w bezpiecznym miejscu np. w rodzinie zastępczej lub placówce interwencyjnej. O fakcie tym należy niezwłocznie poinformować sąd opiekuńczy, nie później niż w ciągu 24 godzin od podjęcia decyzji. Dziecku zapewnia się również dostęp do wsparcia psychologicznego. W toku interwencji pracownik socjalny dokonuje wstępnej oceny sytuacji, pozyskuje informacje i koordynuje działania z innymi służbami. Niejednokrotnie, z uwagi na ograniczenia czasowe lub brak jednoznacznych przesłanek samodzielne podjęcie decyzji może być utrudnione. Wprowadzenie obowiązkowego formularza ma za zadanie usprawnić i uporządkować proces podejmowania decyzji, zapewniając jego większą przejrzystość i powtarzalność.
Kluczowym rozdziałem w publikacji jest opis kwestionariusza szacowania ryzyka wraz z elementami jego wypełnienia. Pełni on także funkcję dokumentacyjną, umożliwia rejestrowanie przebiegu interwencji oraz uzasadnienie podjętych decyzji. Może również stanowić istotny materiał dowodowy, zwłaszcza w sytuacjach spornych lub poddanych kontroli. Standaryzacja procedury interwencyjnej poprzez wprowadzenie jednolitego formularza zwiększa przewidywalność działań poprawi jakość współpracy międzyinstytucjonalnej i przyczyni się do skuteczniejszej ochrony dzieci narażonych na przemoc.
Producentem produktu jest: Wydawnictwo C.H.Beck Sp. z o.o., ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa, [email protected], tel. +48 22 311 22 22. Powyższe dane kontaktowe służą konsumentom do składania skarg oraz informowania o problemach związanych z bezpieczeństwem produktu.
Spis treści
O autorze
Wykaz skrótów
Wykaz literatury
Wstęp
Rozdział I. Przesłanki zastosowania procedury zapewnienia dziecku ochrony w trybie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej
- 1. Zagrożenie dla zdrowia lub życia dziecka w związku z przemocą domową
- 1.1. Definicja przemocy domowej
- 1.2. Przemoc domowa jako działanie
- 1.3. Przemoc domowa jako zaniechanie
- 1.4. Zagrożenie dla zdrowia lub życia dziecka jako warunek zapewnienia dziecku ochrony
- 2. Wspólne działanie trzech służb podczas procedury zapewniania dziecku ochrony
- 3. Działanie w ramach uprawnień służbowych
- 4. Charakter prawny działań podejmowanych w związku z zapewnieniem dziecku ochrony w trybie art. 12a ustawy o przemocy domowej
- 5. Zapewnienie dziecku ochrony w trybie art. 12a ustawy o przemocy domowej a działania podejmowane przez sąd rodzinny oraz Policję
- 5.1. Zapewnienie dziecku ochrony w trybie przepisów ustawy – Kodeks postępowania cywilnego
- 5.2. Zapewnienie dziecku ochrony w trybie ustawy o Policji
Rozdział II. Wszczęcie procedury zapewnienia dziecku ochrony w związku z przemocą domową
- 1. Podmiot inicjujący procedurę zapewnienia dziecku ochrony w związku z przemocą domową
- 1.1. Pracownik socjalny jako pomiot inicjujący procedurę zapewnienia dziecku ochrony
- 1.2. Procedura zapewnienia dziecku ochrony inicjowana przez inne osoby niż pracownik socjalny
- 2. Kwestie formalne związane z wezwaniem przedstawicieli służb na miejsce interwencji
- 3. Rozeznanie sytuacji i wstępne ustalenia dotyczące miejsca umieszczenia dziecka, któremu zapewniana jest ochrona w związku z przemocą domową
Rozdział III. Realizacja procedury zapewnienia dziecku ochrony w związku z przemocą domową
- 1. Wypełnienie kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka jako podstawowe działanie uzasadniające zapewnienie dziecku ochrony
- 2. Czynności podejmowane na miejscu i zadania poszczególnych służb
- 3. Dokumentowanie podjętych działań i czynności realizowanych w ramach procedury zapewnienia dziecku ochrony
- 3.1. Obowiązki informacyjne wobec rodzica, opiekuna prawnego lub opiekuna faktycznego dziecka
- 3.2. Obowiązek powiadomienia sądu o zastosowaniu procedury zapewnienia dziecku ochrony w trybie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej
Rozdział IV. Kwestionariusz szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka służący stwierdzeniu zasadności zapewnienia dziecku ochrony
- 1. Zasady wypełniania kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka w procedurze zapewnienia dziecku ochrony w związku z przemocą domową
- 2. Treść kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka służącego stwierdzeniu zasadności zapewnienia dziecku ochrony
- 2.1. Część sprawozdawcza
- 2.2. Szacowanie ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka – ogólne zasady
- 2.3. Szacowanie ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka – pierwsza grupa pytań
- 2.4. Szacowanie ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka – druga grupa pytań
- 3. Kwestie formalne związane z wypełnieniem kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka
Rozdział V. Faktyczne zabezpieczenie dziecka na podstawie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej
- 1. Podmioty i instytucje, w których możliwe jest zabezpieczenie dziecka
- 2. Ustalenie miejsca docelowego do zabezpieczenia dziecka
- 3. Przewiezienie dziecka do miejsca docelowego
- 3.1. Przewiezienie dziecka do miejsca docelowego na gruncie poprzedniego stanu prawnego
- 3.2. Rola Policji w przewiezieniu dziecka do miejsca docelowego
- 3.3. Wybór środka transportu na potrzeby przewozu dziecka do miejsca docelowego
Rozdział VI. Obowiązki służb związane z następczą kontrolą procedury zapewnienia dziecku ochrony
- 1. Obowiązki informacyjne wobec uczestników procedury zapewnienia dziecku ochrony
- 2. Obowiązki informacyjne wobec sądu opiekuńczego
- 3. Odwołanie od zapewnienia dziecku ochrony i kwestie proceduralne związane z rozpoznaniem odwołania
Rozdział VII. Pytania i odpowiedzi
- 1. Wszczęcie procedury „Niebieskie Karty” przez szkołę a konieczność wypełnienia kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka
- 2. Kwestionariusz szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka a diagnoza zespołu stresu pourazowego
- 3. Uczestnictwo przedstawiciela ochrony zdrowia w procedurze zapewnienia dziecku ochrony
- 4. Brak przedstawiciela ochrony zdrowia podczas interwencji a zastosowanie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej
- 5. Obowiązek wypełnienia kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka w trakcie interwencji
- 6. Kwestionariusz szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka a nakazy i zakazy stosowane przez funkcjonariuszy Policji
- 7. Ustalenie najbliższej rodziny w procedurze zapewnienia dziecku ochrony
- 8. Rezygnacja najbliższej rodziny z opieki nad dzieckiem, któremu zapewniono ochronę
- 9. Sposób przeprowadzenia rozmowy z dzieckiem, któremu zapewniana jest ochrona
- 10. Zabezpieczenie dziecka na terenie szkoły
- 11. Osoba wypełniająca formularz kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka
- 12. Przechowywanie kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka
- 13. Brak zgody wszystkich osób uczestniczących w procedurze zapewnienia dziecku ochrony na odebranie dziecka
- 14. Zapewnienie ochrony dziecku będącemu pod opieką samotnej matki, która jest pod wpływem środków odurzających
- 15. Postępowania asystenta rodziny, który zauważa zagrożenie dla dziecka
- 16. Konieczność zabezpieczenia dziecka w porze nocnej
- 17. Zabezpieczenie dziecka, które nie mieszka wspólnie z osobą stosującą przemoc
- 18. Zapewnienie ochrony rodzeństwu
- 19. Zobowiązanie członka rodziny do sprawowania opieki nad dzieckiem, któremu zapewniana jest ochrona
- 20. Wybór pytań zadawanych dziecku
- 21. Żądanie zapewnienia dziecku ochrony przez sąd
- 22. Odmowa złożenia podpisu na kwestionariuszu szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka
- 23. Asysta Policji podczas zapewnienia dziecku ochrony
- 24. Odpowiedzialność za dziecko, któremu zapewniono ochronę, podczas pobytu w szpitalu
- 25. Zapewnienie dziecku ochrony w trybie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej a procedura „Niebieskie Karty”
- 26. Podmiot inicjujący procedurę zapewnienia dziecku ochrony
- 27. Dyżur jednostki pomocy społecznej
- 28. Weryfikacja osób, do których mogłoby zostać przekazane dziecko
Rozdział VIII. Wzory
- 1. Zawiadomienie o zamiarze wszczęcia procedury zapewnienia dziecku ochrony
- 2. Protokół z przeprowadzonej procedury zapewnienia dziecku ochrony
- 3. Pouczenie o możliwości złożenia zażalenia na czynności pracownika socjalnego, który zapewnił dziecku ochronę
- 4. Informacja do sądu o przeprowadzonej procedurze zapewnienia dziecku ochrony
- 5. Wewnętrzna procedura zapewnienia dziecku ochrony
- 6. Wniosek ze szkoły lub innego podmiotu o podjęcie działań związanych z zapewnieniem dziecku ochrony w trybie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej
- 7. Porozumienie w sprawie współpracy w zakresie realizacji procedury zapewnienia dziecku ochrony w trybie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej
- 8. Umowa w zakresie transportu sanitarnego dzieci odbieranych interwencyjnie w trybie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej
- 9. Notatka wewnętrzna dotycząca zgłoszenia zagrożenia dla zdrowia lub życia dziecka w związku z przemocą domową
- 10. Notatka wewnętrzna sporządzona w związku ze złożeniem ustnego wniosku o udział funkcjonariusza Policji w czynności zapewnienia dziecku ochrony w trybie art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej
- 11. Kwestionariusz szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka służący stwierdzeniu zasadności zapewnienia dziecku ochrony, o której mowa w art. 12a ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej
Pliki do pobrania
Do książki została dołączona karta zdrapka umożliwiająca pobranie materiałów uzupełniających publikację.
Pobierz edytowalne wersje wzorów dokumentów omawianych w publikacji m.in.:
- wzór zawiadomienia o zamiarze wszczęcia procedury zapewnienia dziecku ochrony,
- wzór notatki z przeprowadzonej procedury zapewnienia dziecku ochrony,
- wzór pouczenia o możliwości złożenia zażalenia,
- wzór informacji do sądu o przeprowadzonej procedurze zapewnienia dziecku ochrony,
- wzór procedury wewnętrznej zapewnienia dziecku ochrony.
Wejdź na stronę repozytorium.beck.pl i wprowadź kod ze zdrapki.
Szczegóły
- Seria: Sektor publiczny w praktyce
- Rok wydania: 2025
- Oprawa: Miękka ze skrzydełkami
- Liczba stron: 138
- Wymiary: 165x238 mm
- Waga: 250 g
- ISBN: 978-83-8411-349-3
- EAN: 9788384113493
- Kod serwisu: 0A064300
- Producent: Wydawnictwo C.H.Beck Sp. z o.o.
- Informacje: Bezpieczeństwo produktu